Türk Dünyası Yardım Kampanyası

Yazı Tura

16 Temmuz 2012

Yazı tura, havaya atılan bir madeni paranın düştüğünde üstte kalacak tarafını tahmin etmeye dayalı bir şans oyunudur. Oyun, adını madeni paraların yüzlerine verilen isimlerden alır. Madeni paraların, üzerinde Genç Türkiye’nin Kurucusu Mustafa Kemal resmi olan tarafına tura; çoğunlukla yazı ve sembollerle bezeli olan diğer tarafına ise yazı denir. Ancak bu aralar elinize her geçen madeni parayla yazı tura oynayamayabilirsiniz. Sizleri “1 Türk Lirası” ile tanıştırayım, fakat bu bildiğimiz Türk Liralarından oldukça farklı: Üzerinde Mustafa Kemal’in resmi yok!

Cumhuriyet dönemindeki ilk kâğıt paralar 1927'de İngiltere'de, Thomas de la Rue şirketi tarafından seksen sekiz bin İngiliz altınına bastırılmıştı. 1927'de Harf İnkılabı henüz gerçekleşmediği için paraların üzerinde Latin harfleri yoktu. 1927 yılında basılan bir, beş ve on lirada Mustafa Kemal’in resmi filigranda görünüyordu. Diğer paralarda ise Atatürk, hem filigranda hem de resim olarak görünmekteydi. İlk paraların üzerinde eski Türkçe ve Fransızca yazılar ile dönemin Maliye Bakanı Mustafa Abdülhalik Renda'nın imzası vardı. Paraların yeniden Latin harfleriyle piyasaya çıkması büyük bir masraf olduğu için 1927'de basılan paralar 1928'deki harf devriminden sonra da yıllarca yürürlükte kalmıştı. 1937'de tedavüle giren Latin harfli paraların hepsinde Mustafa Kemal’in resmi bulunmaktaydı. Eylül 1927'den 11 Kasım 1938'e kadar basılan kâğıt paraların üzerinde Mustafa Kemal'in resimleri yer almıştır. İsmet İnönü ilk kez cumhurbaşkanı seçildiğinde Londra'ya haber verilerek basılmakta olan paralardan Gazi Paşa’nın resimleri çıkarılmış yerine İnönü'nün resimleri konulmuştur. 1938 yılından 1951 yılına kadar, paralarda İnönü'nün resimleri yer almıştır.

Cumhuriyet'in kuruluşundan günümüze kadar da dokuz sürüm grubunda yirmi dört farklı değerde, yüz yirmi altı tertip banknot dolaşıma çıkarılmıştır. İlk altı sürüm grubundaki banknotların tamamı ile yedinci sürüm grubundaki banknotların bir kısmı değişik tarihlerde tedavülden kaldırılmış ve on yıllık zaman aşımı sürelerinin sonunda değerini yitirmiştir. Madeni paralar için de benzeri şeyler söylemek mümkündür. Hatıra paralara ait desen tespitine ise Darphane Karar Komisyon’u karar verir. Komisyonda arkeoloji müzeleri temsilcileri, güzel sanatlar akademilerinden bir heykel bölümü temsilcisi, Darphane Madalya Bölümünden iki sanatçı ve Hazine Müsteşarlığı temsilcisi yer alır. Yıllık programa alınacak konuları seçen komisyon, seçilen konuların her biri için hangi değer ve miktarda hatıra para basılacağına da karar verir. Karar, Hazine Müsteşarlığının onayına sunularak hayata geçirilir.

Ve Türkçe Olimpiyatları… Bu hususta bir şey yazmak istemiyordum. Elbette bir Türkçe eğitimcisi olarak birçok fikrim hatta duygum vardı ama hiçbirini paylaşmak istemiyordum. Çünkü bazen bazı konularda yapılan tenkitler, eleştirilen olayın önemsenmiş gibi addedilmesine hatta dolaylı da olsa reklamının yapılmasına sebep olur kanaatindeyim. Fakat bu kadarı da ol(a)maz dedirten bir şeyle karşılaştım. Sonra, zeminini milli hassasiyetlerimle beslediğim bu satırları yazmaya karar verdim. Onuncu Türkçe Olimpiyatları için  özel iki bin adet  50 TL hatıra gümüş para ve bir milyon adet 1 TL olarak iki farklı şekilde basılan  paraların, bir yüzünde “İnsanlık el ele” sloganı, diğer yüzünde de “Türkçe  Olimpiyatları onuncu yıl özel logosu” bulunuyor.

2003 yılından bu yana her yıl düzenlenen ve ne hikmetse hem hazırlık sürecinde hem de gerçekleştikten sonra türlü şekilde tartışmalara neden olan söz konusu etkinlikler, belirli bir toplumsal grubu temsil etmektedir. Bu yıl onuncusu düzenlendi, birçok soru işaretini geride bıraktı geçti gitti. Yine hiç kimse sormadı:

*Türk okullarında okuyan bir öğrenci, Türkçe Olimpiyatlarında Türkçe bir şarkı söylemek için ne kadar hazırlık yapıyor?
* Söyletilecek şarkılar nasıl belirleniyor?
*Şarkıların öğretilmesinde nasıl bir yol izleniyor?
* Şarkıyı söyleyecek öğrenciler nasıl seçiliyor?
* Türkçe şarkı söyleyen bir öğrenci, söylediği şarkının anlamını biliyor mu?
* Yabancı bir çocuğun bir türkü tutturmasıyla dünyaya anlatılmak istenen ne?
*Beş kıtadaki Türk okullarında bütün

*Türkçe şarkı söyleyen yabancı çocuklar başka Türkçe şarkılar da söyleyebiliyor mu?
*Bu yılın güya Türkçe Olimpiyatlarında başka dillerde şarkılar söyletmenin ne anlamı vardı?
*Bütün bu soruları kaç Türkçe uzmanı cevaplayabilir?

Toplumun genelini temsil etmeyen ve çoğunlukla siyasi kisveler altında faaliyet sürdüren bir cemaatten bahsediyoruz. Hatıra para, mevcut iktidarın çok hevesli olduğu mevzulardan. Daha önce de bastırdıkları oldu. Ancak bu para bastırma işi, hepimizin en basit tarih bilgilerinden hatırlayacağı gibi tahta yeni oturan hakanların, sultanların yaptığı bir şeydir. Kudreti, gücü, hâkimiyeti ifade eder. Haydi diyelim ki hatıra para basılacak, bunun için de Türkiye Cumhuriyetini ilgilendiren önemli bir olay, daha çok milleti temsil eden bir kişi adına bastırılabilir. Madeni Bir Türk Lirası’nın üzerinde“Türkçe Olimpiyatları” yazdığını görünce parayı sahte zannettim. Sonra, Türkçeyle uzaktan yakından ilgisi olmayan ama biz dünyaya Türkçe öğretiyoruz edasıyla kendi kendini şereflendiren bir topluluğun işgüzarlıklarından biriyle karşılaştığımı anladım. Türk milletine, Türk adına tahammülü olmayan bir iktidarın dayatmalarıyla mücadelemiz şöyle dursun, paranın arkasında söz konusu cemaatin lideri ile karşılaşmadığıma şükretmeli miyim? Yahut Türkçe Olimpiyatlarında Türkçeden farklı –lisan demeye de dilim varmıyor – iletişim sembollerinin kullanılmasına isyanımı nasıl dile getirmeliydim? Ben madeni paramın yazı olan yüzünde Türkçe, tura olan yüzünde Mustafa Kemal’i görmek istiyorum. Dilimin dünyaya duyurulması için seçilen şarkıları birtakım tarih ve kültürden bihaber insanların yazı tura yöntemiyle belirlemelerini istemiyorum. Milletime Türk olduğunun yavaş yavaş unutturulmaya çalışılmasını; Gazi Paşa’nın, onun silah arkadaşlarının ve bütün şehitlerimizin güzel ülkemizin kuruluşundaki aynı zamanda bekasındaki haklarının inkâr edilme derecesine getirilmesine tahammül edemiyorum!

Türkocağı Tv

Türkocağı Tv

Tümü

Türk Ocaklarından Haberdar Olun

Yazarlar

Tümü